Dołącz do czytelników
Brak wyników

Z praktyki katechety

23 września 2022

NR 17 (Wrzesień 2022)

Team building w klasie, czyli jak dobrze rozpocząć nowy rok szkolny

0 9

Kiedy Twoi uczniowie przygotowują się do powrotu do szkoły i rozpoczęcia nowego roku szkolnego, nadszedł czas, aby pomyśleć o kilku pierwszych zajęciach i zacząć przygotowywać się do startu. Szczególnie ważne jest to w przypadku rozpoczęcia zajęć z nową klasą. Pierwsze spotkanie może zadecydować o powodzeniu prowadzenia edukacji przez cały nadchodzący rok szkolny. To Twoja szansa na zrobienie dobrego pierwszego wrażenia i ustalenie podstawowych zasad dotyczących oczekiwanego zachowania w klasie i integracji całej grupy.

Na pierwszych lub drugich zajęciach zachęcaj uczniów do wzięcia udziału w dyskusji grupowej na temat tego, jak powinni się zachowywać, a następnie sporządź umowę w klasie. Warto postawić na to, aby rozpoznać zasoby uczniów, sprawdzić nie tyle ich wiedzę, ile możliwości komunikacyjne i zdolności interpersonalne. Bez względu na to, w jakim wieku są Twoi uczniowie, ważne jest, aby zacząć budować rutynę w klasie w pierwszych kilku tygodniach nauki. Rutyny tworzą znajomą, bezpieczną przestrzeń, czyli idealne środowisko do nauki. Młodsze dzieci potrzebują ściślejszej rutyny, jednak nawet młodzież może z niej skorzystać.

POLECAMY

Pomocne może okazać się rozpoczynanie zajęć według tego samego schematu. W ten sposób podopieczni będą wiedzieć, czego się spodziewać i czego się od nich oczekuje. Możesz poprosić uczniów, aby ustawili się w kolejce przed klasą i pozdrawiali się, jeden po drugim, gdy wchodzą. Często wybiera się różnorodne formy i każdy uczeń może zdecydować, na jakie powitanie ma dzisiaj ochotę. W tym celu można umieścić przy drzwiach klasy piktogramy, np. przybicie piątki lub żółwika, „taniec wygibaniec”, przytulenie lub coś niestandardowego – dajmy pole do popisu uczniom. Taka forma daje osobisty kontakt, ale także pozwala kontrolować, kiedy i jak wchodzą do sali. Nowe początki to także nowe wyzwania i ważne jest, aby Twoi uczniowie czuli, że uczą się czegoś istotnego i wartościowego. Uważaj na zbyt łatwe rozpoczynanie rzeczy i upewnij się, że masz wystarczająco dużo asów w rękawie. Jeśli uczniowie uznają, że wyzwania są zbyt łatwe, wkrótce się wyłączą, rozproszą i może nie wpłynąć to pozytywnie na rozwój integracji w klasie.

Relacja, komunikacja i integracja

Dla niektórych osób posiadanie lub nawiązywanie relacji z kolegami z klasy, szczególnie na wyższych szczeblach edukacji, może nie być czymś, co jest bardzo wysoko na ich liście priorytetów. Warto zastanowić się, co stoi u podstawy takich przekonań. Nawet najbardziej podstawowa relacja między kolegami z klasy obejmuje interakcję i komunikację. Komunikacja jest niezbędna w każdej więzi międzyludzkiej, ponieważ bez niej nawiązanie i utrzymanie tej więzi byłoby praktycznie niemożliwe. Głębsze relacje między kolegami z klasy obejmują troskę o siebie nawzajem, a nawet rozwijanie wzajemnego poczucia empatii. Chociaż tworzenie bliskich relacji lub przyjaźni z kolegami z klasy nie jest konieczne, to – jak podaje Anna Chaber-Dądela – dzięki integracji uczniowie mają możliwość bliższego poznania się w sytuacji zabawy, uczą się współdziałania w grupie, wzajemnej tolerancji, poszanowania norm i reguł, uwrażliwiają na potrzeby drugiego człowieka[1]. Zatem istnieje szereg możliwości nawiązania relacji pomiędzy uczniami, a powodzenie tego procesu w dużej mierze zależne jest od nas jako nauczycieli. Niektórzy ludzie mogą mieć trudności z nawiązaniem relacji z kolegami z klasy, podczas gdy innym przychodzi to naturalnie. 

Relacje obejmują komunikację, a nią jest coś, dzięki czemu wszyscy się rozwijamy. Relacje z kolegami z klasy są ważne, ponieważ one pomagają nam w rozwijaniu poczucia siebie. Kiedy lepiej poznasz swoich kolegów z klasy, dowiesz się nawet więcej o sobie. Skuteczna komunikacja w klasie to także podstawa dobrych wyników edukacyjnych. Pozytywna relacja między nauczycielami i uczniami, a także między nimi samymi zarówno jest wynikiem lepszej komunikacji, jak i przyczynia się do tworzenia środowiska, które ją wspiera. To może pomóc przezwyciężyć przeszkody w nauce w klasie, takie jak złe nastawienie lub zerwane relacje. Ważne jest, aby dążyć do zrozumienia i nie doprowadzać do niepotrzebnych konfliktów. Uczniowie, którzy potrafią skutecznie się komunikować, mogą opowiadać się za własnymi potrzebami społecznymi i emocjonalnymi i rzadziej korzystają z negatywnych zachowań, takich jak odgrywanie się czy też zwracanie uwagi. Obecnie jesteśmy w stanie skuteczniej komunikować się w salach lekcyjnych, ponieważ możemy korzystać z dynamicznych pomocy wizualnych, wideo i symulowanych czynności. Kiedy uczniowie czują się bezpieczni, docenieni i dobrze poinstruowani, czują, że mogą brać udział w dyskusjach w klasie, odpowiadać na pytania i zgłaszać problemy. Niezwykle ważne jest, aby stworzyć im poczucie bezpieczeństwa, które nie dotyczy tylko bezpieczeństwa fizycznego. 

Technologia w klasie to szansa

Choć uznać można by, że integracja twarzą w twarz jest efektywniejsza, to nie oznacza jednak, że technologia nie może stać się odpowiednim narzędziem do zacieśnienia więzi w klasie. Technologia zapewnia natychmiastowy dostęp do informacji, dlatego jej obecność w klasie jest bardzo ważna. Smartfony, komputery i tablety są już wszechobecnym elementem codziennego życia zarówno uczniów, jak i nauczycieli. To naturalne, że korzystanie z urządzeń technologicznych w klasie rozszerza znacząco proces edukacyjny uczniów w każdym wieku. Wykorzystanie różnych rodzajów technologii, w tym wirtualnej klasy, tworzy uczniów aktywnie zaangażowanych w realizację celów nauczania. Wdrażanie technologii tworzy również ścieżki dla zróżnicowanego nauczania, pozwala zaspokoić różne potrzeby uczniów jako indywidualnych osób w klasowym gąszczu różnorodności. Wydaje się, że wykorzystanie urządzeń technologicznych w klasie może stanowić obciążenie finansowe dla placówki, ale uczniowie niekoniecznie potrzebują własnych tabletów lub laptopów, aby działać. Ponadto uczniowie w dzisiejszych czasach zazwyczaj są wyposażeni w sprzęt technologiczny i w zależności od regulaminu placówki, mogą go używać w celach edukacyjnych. Wykorzystanie technologii podczas nauczania całej klasy może zwiększyć zaangażowanie uczniów, dla których nauka dzięki bodźcom wzrokowym i słuchowym jest najbardziej efektywna. Proste technologie, gry, internetowe zadania domowe lub systemy oceniania online mogą wpływać na rozwój uczniów w klasie, a także mogą stać się doskonałym narzędziem do integracji klasy. Świetnym przykładem może okazać się utworzenie gry zespołowej w dobrze znanym programie Kahoot czy też Quizizz. Jeśli Twoja szkoła korzysta z technologii 3D – dlaczego by nie zaproponować wspólnego tworzenia projektów. Późniejszy wydruk 3D będzie namacalnym efektem współpracy między uczniami. 

Praca zespołowa jako sposób rozwoju i integracji klasy

Pracę zespołową można określić jako zdolność członków zespołu do współpracy, efektywnej komunikacji, przewidywania i spełniania wzajemnych wymagań oraz wzbudzania zaufania, co skutkuje skoordynowanym zbiorowym działaniem. Aby uczniowie mogli doświadczyć edukacji wszechstronnie i rozwinąć umiejętności miękkie – niezbędna jest zintegrowana współpraca na kilku frontach. Konieczna jest praca zespołowa między uczniami, między uczniami a nauczycielami oraz między rodzicami a wychowawcami. Im więcej prezentowanych jest podstaw pracy zespołowej, tym większa szansa dla uczniów na poznanie kluczowych umiejętności kompromisu i współpracy. Ten rodzaj pracy zespołowej wprowadza szereg umiejętności, które będą cenne dla uczniów na późniejszym etapie pracy, takich jak komunikacja, empatia i wspólny wysiłek. W każdym rodzaju pracy grupowej uczniowie muszą uzgodnić, kto zajmie się różnymi elementami projektu i będzie pracować w parach, wykorzystując nawzajem swoje mocne strony do realizacji przydzielonych zadań. To uczy zarządzania czasem i zasobami oraz umiejętności komunikacyjnych.

 

 

Praca zespołowa pozwala każdemu uczniowi poczuć się słyszanym i docenianym. Niektórym dzieciom, szczególnie tym bardziej powściągliwym, łatwo jest pocz...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Katecheza"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Dostęp do filmów szkoleniowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy