Dołącz do czytelników
Brak wyników

Z praktyki katechety

5 lipca 2021

NR 10 (Lipiec 2021)

Empatia w praktyce!

0 55

Szkoła pełni funkcję dydaktyczną, wychowawczą oraz opiekuńczą. Ważnym aspektem pracy pedagogicznej jest wychowywanie naszych uczniów do empatii, czyli do tego, żeby umieli współodczuwać z innymi, wczuć się w sytuację innych, osób potrzebujących, samotnych, starszych.

Od lat związana jestem ze Szkolnym Kołem Caritas, które zajmuje się szeroko rozumianym wolontariatem. Współpracujemy z różnymi organizacjami pozarządowymi. Wspieramy osoby starsze, chore, osoby w kryzysie bezdomności oraz inne osoby potrzebujące na terenie naszej szkoły oraz poza nią. W działalność koła angażują się uczniowie, rodzice, nauczyciele i pracownicy szkoły.

Wolontariat to bardzo ważny aspekt pracy wychowawczej. Widzę to jeszcze bardziej w czasie pandemii, gdy mogę obserwować, jak cała społeczność mojej szkoły staje się jeszcze bardziej wrażliwa na potrzeby innych. Odkąd odpowiadam za szkolny wolontariat – poza tym, że współpracuję z Caritas Archidiecezji Gdańskiej – staram się nawiązywać współpracę z osobami, instytucjami, które działają w pobliżu naszej szkoły, a z którymi możemy zrobić wiele pięknych rzeczy.

Moja szkoła współpracuje z Franciszkańskim Sekretariatem Misyjnym, Specjalnym Ośrodkiem Szkolno-Wychowawczym, gdzie przebywają osoby niepełnosprawne, Siostrami Miłosierdzia św. Wincentego a Paulo, które zajmują się osobami ubogimi, Zupą Chylońską oraz Zupą Niepokalanej, która od zeszłego roku funkcjonuje bardzo blisko naszej szkoły, a która wspiera osoby w kryzysie bezdomności.

Niektórzy mówią, że „jak ktoś chce, to znajdzie sposób, a jak nie chce, to znajdzie powód”. Nie wszystko zależy od nas, ale staramy się odnaleźć w rzeczywistości, w której się znajdujemy.

POLECAMY

Razem możemy robić więcej pięknych rzeczy!

Obecnie działamy bardziej jako cała społeczność szkoły. Każda osoba, która włącza się w działania, „staje się” niejako członkiem naszego koła. Działamy całymi klasami w ścisłej współpracy z wychowawcami klas. Dzięki porozumieniu z Caritas Archidiecezji Gdańskiej oraz z organizacjami lokalnymi, które pomagają innym, mam możliwość zaproponować wychowawcom klas różne akcje, które oni przedstawiają swoim uczniom i decydują, jaką inicjatywę chcieliby „wziąć pod opiekę”. W efekcie często cała społeczność szkoły zaangażowana jest w dane przedsięwzięcie, a konkretna klasa wraz z wychowawcą czuwa nad jej przebiegiem.

Trzeba podkreślić, że w naszej szkole bardzo chętnie w działania w ramach wolontariatu angażuje się świetlica szkolna. Wychowawcy świetlicy wraz z dziećmi biorą czynny udział w akcjach charytatywnych.

Czas pandemii…

Dla nas pandemia to czas, kiedy zobaczyliśmy jeszcze wyraźniej, że ludzi są dobrzy, że razem możemy więcej, że naprawdę warto spojrzeć szerzej niż tylko na samego siebie i uczyć dzieci i młodzież szukania okazji do czynienia dobra. Chęć pomocy potrzebującym to jest coś, co wierzymy, że zostanie w sercach dzieci i młodzieży. Dla nich jest to też okazja, żeby, z jednej strony pomagać np. osobom w kryzysie bezdomności, a z drugiej, zgłębić ten temat na lekcjach online z zaproszonymi gośćmi, którzy na co dzień pracują z takimi osobami. Uważam, że to bardzo wartościowe działania i spotkania.

Dlatego też jeśli podejmujemy temat osób starszych, staram się zaprosić na przykład panią psycholog, która pogłębi dany temat z dziećmi i z młodzieżą na specjalnie przygotowanych warsztatach. Jeśli bierzemy udział w akcji, gdzie wspieramy osoby w kryzysie bezdomności, to już wiem, że w najbliższym czasie na lekcji będę mieć wolontariusza z Zupy Chylońskiej, który na co dzień wspiera osoby o podobnych problemach. Jeśli robimy „emotkowe poduszki" dla osób niepełnosprawnych, to w dalszej kolejności chciałabym, żeby uczniowie zgłębili ten temat w czasie pandemii przy użyciu technologii – online, a jeśli będzie możliwość, to poprzez przyjazd do osób niepełnosprawnych, których właśnie przed pandemią odwiedzaliśmy.

Jakie inicjatywy można podjąć?

Tak naprawdę odpowiedź na to pytanie ciągle się zmienia, gdyż organizowane akcje zależą od potrzeb środowiska szkolnego i lokalnego. W tym roku podjęliśmy wiele rozmaitych działań.

Nasza szkoła od lat angażuje się w pomoc dla Hospic­jum im. św. Wawrzyńca w Gdyni poprzez organizowanie zbiórek pieniędzy na rzecz tego hospicjum, ale także każdego roku nasza świetlica organizuje zbiórkę rzeczy, które na ten czas są potrzebne tej placówce.

W ramach Tygodnia Misyjnego organizujemy spotkania z misjonarzami. W tym roku był to ojciec redemptorysta, który był na misjach w Argentynie oraz misjonarka świecka, która była na misjach na Kubie. W poprzednich latach na lekcjach gościliśmy brata zakonnego, który posługiwał na misjach w Kenii oraz świecką misjonarkę, która także posługiwała w Afryce.

Udało się nam także spotkać online z osobami pracującymi z ludźmi w kryzysie bezdomności – panią Ewą z Zupy Chylońskiej i s. Ksenią ze Zgromadzenia św. Brata Alberta.

Braliśmy też udział w zbiórce skarpet dla osób w kryzysie bezdomności – „Skarpet para – dobro wyzwala”. Z okazji Światowego Dnia Ubogiego poszczególne klasy zaangażowały się w akcje „Plecak dla bezdomnego”, podczas której dostały opis osoby w kryzysie bezdomności z konkretnymi potrzebami, dla których przygotowywały potrzebne rzeczy. Zorganizowaliśmy także zbiórkę środków czystości dla Domu Miłosierdzia w Koszalinie, gdzie osoby w kryzysie bezdomności dostają wsparcie i pomoc.

Poszczególne klasy zaangażowały się także w akcję „Patronus Seniora”, podczas której przygotowywano paczki dla konkretnych osób starszych, świetlica dekorowała kubki oraz tworzyła kartki świąteczne. 
Ciekawym ogólnopolskim projektem są „Emotkowe Pożeracze Smutków”. Projekt polega na szyciu poduszek w kształcie emotek i dostarczaniu ich do wybranej placówki. Uczestniczyliśmy w warsztatach dotyczących szycia wraz ze szkołami z całej Polski. W pierwszej edycji poduszki podarowaliśmy hospicjum dla dzieci. W drugim semestrze podarowaliśmy emotkowe poduszki osobom niepełnosprawnym. Reprezentacja szkoły miała okazję wręczyć naszym przyjaciołom podarunki i spędzić z nimi czas.

W ramach współpracy z Zupą Niepokalanej, która działa przy parafii znajdującej się w okolicy naszej szkoły, w czasie gdy klasy młodsze uczyły się stacjonarnie, zaangażowaliśmy się jako społeczność szkolna w akcję „Zrób kanapkę na dokładkę”. Inicjatywa polega na tym, że w każdy wtorek uczniowie, nauczyciele i pracownicy szkoły robią w domu jedną kanapkę więcej i przynoszą ją na portiernię szkoły. Tego samego dnia wolontariusze Zupy Niepokalanej przekazują posiłki osobom w kryzysie bezdomności, którym także rozdają ciepłą zupę. Dla mnie osobiście jest to niesamowita akcja! Robiąc tak niewiele, tak dużo możemy zrobić, żeby pomóc innym. Akcja odbywa się pod czujnym okiem pani Tereni, naszej woźnej. Niekiedy jak rozmawiam z nauczycielami, słyszę: „Wiesz, weszłam do szkoły i zobaczyłam panią Terenię, a potem przypomniałam sobie, że dzisiaj jest wtorek, a ja zapomniałam o dodatkowe kanapce. Wyszłam ze szkoły i poszłam kupić”. 

Inna klasa zorganizowała w naszej szkole zbiórkę żywności Wielki „karton” Post. Z pozyskanych darów zostały przygotowane paczki dla osób potrzebujących z okazji Świąt Wielkanocnych. Dodatkowo też niektórzy uczniowie zrobili zające ze skarpet jako dodatkowy podarunek dla osób potrzebujących.

Innym pomysłem było działanie w ramach Tygodnia Miłosierdzia #PodzielSięDobrem, w ramach której uczniowie mogli wylosować zadanie https://word­wall.net/pl/resource/14258011 i podzielić się realizacją w komentarzu na facebooku lub e-mailem.

Z okazji Dnia Dziecka zorganizowaliśmy akcję dla dzieci chorych na mukowiscydozę, chcieliśmy sprawić im trochę radości poprzez przekazanie paczek z potrzebnymi rzeczami i zabawkami.

Włączanie całej społeczności szkoły w akcje charytatywne jest bardzo istotne. W tym całym procesie ważną rolę odgrywają też wychowawcy, którzy decydują, w co chcieliby się zaangażować ze swoją klasą. 

Jako szkoła jesteśmy jak rodzina. To w szkole spędzamy bardzo dużo czasu. Od działań, w które będziemy włączać uczniów i rodziców zależy to, na ile wrażliwe i potrafiące współodczuwać z innymi będziemy mieli przyszłe społeczeństwo.

Jakie są reakcje nauczycieli?

Poprosiłam moich kolegów i koleżanki z pracy, wychowawców klas, o opinię, jak odbierają zaangażowanie swoich uczniów w poszczególne akcje charytatywne.

„Udział w szkolnych akcjach charytatywnych pozytywnie wpływa na dzieci. Kształtuje w nich empatię, uczy dostrzegania problemów innych i niesienia bezinteresownej pomocy potrzebującym na miarę swoich sił i możliwości, zwłaszcza osobom starszym i chorym. Akcje charytatywne integrują społeczność szkolną. Dla dzieci ważne jest to, że wspólnie możemy zdziałać więcej” – mówi wychowawczyni klasy pierwszej Szkoły Podstawowej nr 21 w Gdyni.

„W bieżącym roku szkolnym 2020/2021 wraz z moimi uczniami z klasy IIIA podjęliśmy współpracę ze Szkolnym Kołem Caritas. Przyniosło to wymierne efekty w postaci zaangażowania w proponowane przez Koło akcje, takie jak »Plecak dla osoby w kryzysie bezdomności« i »Patronus Seniora«. Bierzemy również udział w działaniu długoterminowym, jakim jest akcja „Zrób kanapkę na dokładkę”, gdzie raz w tygodniu przynosimy oprócz swojego drugiego śniadania dodatkową kanapkę dla ludzi w kryzysie bezdomności. Dzięki takim akcjom uczniowie kształtują w sobie się empatię, wrażliwość, tro...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Katecheza"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Dostęp do filmów szkoleniowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy