Dołącz do czytelników
Brak wyników

Z praktyki katechety

17 sierpnia 2022

NR 16 (Lipiec 2022)

Jedna Matka o wielu obliczach

0 36

Stając się Matką Jezusa, prawdziwego Boga i prawdziwego człowieka, Maryja stała się również naszą Matką. Jezus w swoim wielkim miłosierdziu zechciał nazwać nas swoimi braćmi i takim imieniem ustanawia nas wszystkich adoptowanych dziećmi Maryi.
Św. Jan Bosko[1]

Maryja jest Matką Jezusa, matką całego świata, matką naszego narodu i matką nas – swoich dzieci. Każdy świadomy chrześcijanin ma zbudowaną emocjonalną więź ze swoją matką. Maryja jest naszą matką, która chce dla nas nieprzemijającego szczęścia, dlatego zawsze wskazuje na swojego Syna, swój największy skarb. Tylko w Jezusie człowiek może doświadczyć pełnego uwolnienia, wzmocnienia i szczęścia. Ponadto ufamy Jej intuicyjnie, zawierzamy swoje życie i pragniemy, aby Maryja była naszą mistrzynią na drodze życia. Wiara w Maryję w Polsce jest dosyć szeroko rozbudowana. Naszej Mocarnej Pani zawdzięczamy w historii narodu polskiego zwycięską bitwę pod Grunwaldem, zakończenie potopu szwedzkiego, Jasnogórskich Ślubów Narodu Polskiego itp. Jako Bogurodzica odgrywa istotną rolę w dziejach świata.

POLECAMY

Katechizm Kościoła Katolickiego podaje, że Maryja, wypowiadając „Fiat” („Niech mi się stanie”) w chwili Zwiastowania i dając swoje przyzwolenie na misterium Wcielenia, współdziała już w całym dziele, jakie miał wypełnić Jej Syn. Jest Ona Matką wszędzie tam, gdzie On jest Zbawicielem i Głową Mistycznego 
Ciała
[2].
 


Matka Boża jest zaraz po Bogu najbliższą nam osobą w niebie, ponieważ Bóg odwiecznie wybrał na Matkę swego Syna Maryję, aby mogła wypełnić tę misję, została odkupiona od swego poczęcia. To oznacza, że przez łaskę i na mocy przewidzianych zasług Jezusa Chrystusa, Maryja została zachowana od wszelkiej zmazy grzechu pierworodnego od pierwszej chwili swego poczęcia[3]. Przyjmując całym sercem Bożą wolę zbawienia, oddała się całkowicie osobie i dziełu swego Syna[4]. Maryja zrodziła Syna, Jezusa, ale w Nim Jej macierzyństwo duchowe rozciąga się na wszystkich ludzi, których Jezus przyszedł zbawić. Przez swoje posłuszeństwo stała się nową Ewą, matką żyjących, która w macierzyńskiej miłości współdziałała w ich zrodzeniu i wychowaniu w porządku łaski. Dziewica Maryja jest figurą i najdoskonalszą realizacją Kościoła. Wierzymy, że Najświętsza Boża Rodzicielka, Nowa Era, Matka Kościoła, kontynuuje w niebie swoją macierzyńską rolę wobec członków Chrystusa[5].

Ludzkość potrzebuje Maryi jako swojej matki, która będąc człowiekiem na ziemi i naszą matką duchową (z racji powierzenia Jej św. Janowi przez Jezusa), najlepiej rozumie nasze potrzeby. Na kuli ziemskiej wciąż rozrasta się kult maryjny. Wiąże się to chociażby z obchodzeniem uroczystości czy świąt maryjnych obowiązkowych i nieobowiązkowych, np.: 
 

Uroczystości
1 stycznia – Świętej Bożej Rodzicielki Maryi
25 marca – Zwiastowanie Pańskie
3 maja – Najświętsza Maryja Panna Królowa Polski, główna Patronka Polski
15 sierpnia – Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny
26 sierpnia – Najświętsza Maryja Panna Częstochowska
8 grudnia – Niepokalane Poczęcie Najświętszej Maryi Panny
Obchody ruchome: Uroczystość NMP Matki Kościoła – poniedziałek po Zesłaniu Ducha Świętego oraz Uroczystość Najświętszej Maryi Panny Łaskawej – druga sobota maja
 

 

Święta
31 maja – Nawiedzenie Najświętszej Maryi Panny
8 września – Narodzenie Najświętszej Maryi Panny
Obchód ruchomy: Święto Maryi Królowej Apostołów – sobota po Wniebowstąpieniu Jezusa6.
 

 

Pozostałe święta maryjne
 

11 lutego – Najświętszej Maryi Panny z Lourdes
26 kwietnia – NMP, Matki Dobrej Rady
13 maja – NMP Fatimskiej
24 maja – NMP Wspomożycielki Wiernych
31 maja – Nawiedzenie NMP
27 czerwca – NMP Nieustającej Pomocy
2 lipca – NMP Licheńskiej
13 lipca – NMP Róży Duchownej
16 lipca – Matki Bożej Szkaplerznej
2 sierpnia – NMP Anielskiej
5 sierpnia – Matki Boskiej Śnieżnej
13 sierpnia – NMP Kalwaryjskiej
22 sierpnia – NMP Królowej
1 września – NMP Królowej Pokoju
4 września – NMP, Matki Pocieszenia
8 września – Narodzenie NMP
12 września – Imienia Maryi
15 września – Matki Bożej Bolesnej
19 września – NMP z La Salette
7 października – Matki Bożej Różańcowej
16 listopada – Matki Bożej Miłosierdzia
21 listopada – Ofiarowanie NMP
27 listopada – NMP od Cudownego Medalika
8 grudnia – Niepokalanego Poczęcia NMP
10 grudnia – NMP Loretańskiej
12 grudnia – NMP z Guadalupe

Obchód ruchomy: Niepokalanego Serca Maryi – sobota po uroczystości Najświętszego Serca Pana Jezusa[7].

 

Istnieje wiele sanktuariów i świętych maryjnych na świecie, np.: w Fatimie, Lourdes, La Salette, Częstochowie. Istnieje wiele obrazów i rzeźb poświęconych Matce Bożej, jak chociażby obraz Matki Bożej Częstochowskiej, figura Maki Bożej Fatimskiej czy Pieta – Matka Boża Bolesna trzymająca zdjętego z krzyża Jezusa na kolanach. Ponadto istnieje wiele dzieł i pozycji książkowych o tematyce maryjnej. Organizowane są też sympozja poświęcone Maryi czy kongresy mariologiczne. Nabożeństwa o charakterze maryjnym to: Godzinki ku czci Niepokalanego poczęcia, litania loretańska, różaniec, nabożeństwo pierwszych sobót miesiąca. Religijność maryjna łączy się z cyklem pór roku: 

  • Poprzez Zwiastowanie Maryi – 25 marca (wiosna), uwydatniamy Jej posłuszeństwo wobec woli Boga i rolę w zbawianiu świata.
  • Matka Boska Jagodna – 2 lipca (lato), wierzono, że czuwa nad zdrowotnymi właściwościami jagód, które miały przynosić siłę i witalność dzieciom, matkom, które straciły potomstwo lub mają problem z odstawieniem swoich pociech od piersi.
  • Matka Boża Zielna – 15 sierpnia (lato), Maryja była postrzegana jako Patronka Ziemi, która znajduje się w rozkwicie. Zbierano rozmaite zboża, zioła i plony w lecie. Były nimi m.in.: len, proso, żyto, pszenica, jęczmień, owies. Dodawano warzywa (np. marchew), owoce i kwiaty. Poświęcone ziarna zbóż wykorzystywano do zboża siewnego. Zioła pomagały w leczeniu różnych chorób – przeziębień i schorzeń żołądka. Zioła te wkładano również zmarłemu do trumny. Wśród święconych płodów rolnych znajdowały się także makówki, mające uchronić ziemię przed suszą[8]. 
  • Matka Boża Siewna – 8 września, termin tego święta rozpoczynał siewy jesienne, a także wyznaczał prognozę pogody. Wierzono, że Maryja zaopiekuje się ziarnem, a jej wstawiennictwo przyniesie obity plon dla gospodarzy. 
  • Matka Boża Gromniczna – 2 lutego (zima). Legenda mówi, że Matka Boska (Gromniczna) z zapaloną świecą chodzi po polach w zimie, strzegąc oziminy. Świecą wskazuje drogę zabłąkanym i strzeże przed wilkami. W wędrówce towarzyszy jej wilk[9]. Poświęcona w tym dniu gromnica służyła ochronie przed złem i klęskami żywiołowymi, a w zimnie chroniła przed mrozem i zamieciami; odwracała gromy i błyskawice, chroniła przed wilkami. Wracając z kościoła do domu, niesiono światło gromnicy, a dymem z niej pochodzącym kręcono znak krzyża w domu. Gromnicy używano podczas całego roku kalendarzowego, towarzyszyła agonii i śmierci domownika, gromnicę również zapalano podczas burzy. 

Warto nadmienić, że Maryja, Matka Jezusa, jest patronką Kościoła powszechnego, wielu krajów, miast, diecezji, zakonów, asysty kościelnej, lotników, motocyklistów, piekarzy, prządek, szkół katolickich, studentów, matek i panien[10]. Atrybutami Maryi są: gołąb – Duch Święty, siedem gołębi oznaczających siedem darów Ducha Św., jagnię, jaskółka, jednorożec, gwiazdy, księżyc, półksiężyc, słońce i gwiazdy, kwiaty, takie jak: anemon, fiołek, irys, lilia, lilia w ręku – symbol Niepokalanej, róża, różany szpaler, drzewa typu: cedr, dąb, drzewo figowe; owoce jak: cytryna oznaczająca cierpienie, goździk, jabłko – symbol Odkupienia, truskawka, winorośl, winogrono, czyli znak Jezusa zrodzonego z winnego szczepu; ciernie, łza, mały krzyż, krucyfiks, miecz, miecz w piersi, siedem mieczów – narzędzia męki w dłoniach anioła; kielich, kielich i hostia, korona, otwarta księga, naszyjnik, naszyjnik z korali, perła, różaniec, smok u stóp, studia, Boskie Miasto[11]. W ikonografii Matka Boża często jest obok swojego Syna. Wyróżniamy różne odsłony Maryi: z Dzieciątkiem, Matki Bożej tkliwej, majestatycznej, opiekuńczej, tronującej, dziewczęcej, orędującej, surowej władczyni, królowej, mieszczki, wieśniaczki, wytwornej damy. Często przedstawiana jest jako Bogurodzica, Niepokalana, Bolesna...

Pozostałe 70% treści dostępne jest tylko dla Prenumeratorów

Co zyskasz, kupując prenumeratę?
  • 6 wydań magazynu "Katecheza"
  • Dostęp do wszystkich archiwalnych artykułów w wersji online
  • Dostęp do filmów szkoleniowych
  • ...i wiele więcej!
Sprawdź

Przypisy